Phong tục Tết Nguyên Tiêu ở một số nước châu Á

Hải Băng tổng hợp (SM) – Ngày Rằm tháng Giêng hay còn gọi là Tết Nguyên Tiêu là một trong những ngày lễ quan trọng của người Việt Nam. Không chỉ ở Việt Nam, đây còn là ngày lễ lớn của Trung Quốc, Đài Loan, Hồng Kông và cộng đồng người nói tiếng Hoa cư trú ở các nước.


Người dân ở tỉnh Quý Châu (Trung Quốc) chuẩn bị một điệu múa rồng
để chào mừng Tết Nguyên Tiêu – Ảnh: Xinhua

Từ xưa trong dân gian đã lưu truyền câu nói “Cúng cả năm không bằng Rằm tháng Giêng”. Thế nên, với người Việt Nam, Tết Nguyên Tiêu là một trong những ngày lễ rất quan trọng. Để đón Tết Nguyên Tiêu, các gia đình thường sắm 2 lễ là lễ cúng Phật, thần linh và cúng gia tiên. Cúng Phật thường có mâm lễ chay tinh khiết và hương hoa đèn nến. Còn cúng gia tiên thường là mâm lễ mặn hoặc chay và phải có bánh trôi trong mâm cúng lễ. Cỗ chay tùy loại có từ 10, 12 tới 25 món và có sự hiện diện của những màu sắc tượng trưng cho ngũ hành. Màu đỏ tượng trưng cho hành hỏa, xanh của hành mộc, đen của hành thổ, màu trắng của hành thủy, màu vàng hành kim. Người Việt cũng cả thêm bánh trôi để cầu mong một năm mới hanh thông, trôi chảy. Cùng với đồ ăn thì trong ngày này còn có hương hoa, đèn nến, một ít vàng mã và rượu…trong mâm lễ cúng.


Hàng năm, vào Tết Nguyên Tiêu, người Đài Loan viết những mong ước
của mình lên đèn và thả bay lên trời để những điều ước đến với những vị thần

Trong khi đó, tại Trung Quốc, Đài Loan…thì ngày lễ này gọi là “Lễ hội đèn hoa” hoặc “Hội hoa đăng”. Và có những như tập tục đốt đèn trên cây nêu trước cửa nhà, chơi lồng đèn ngũ sắc, đoán câu đố…Theo truyền thống, đường phố được trang trí đèn lồng tròn màu đỏ. Tuy nhiên, ngày nay thì đèn lồng cũng có nhiều hình dạng và kích thước hơn. Tại Hồng Kông và Đài Loan sẽ xuất hiện những chiếc đèn lồng khổng lồ mang hình dáng của những cong giáp. Đồng thời một số thành phố sẽ thả đèn hoa đăng hoặc đèn trời với mong ước hạnh phúc và may mắn sẽ tới trong năm mới. Tương tự, tại Trung Quốc, không chỉ có đèn lồng mà còn tổ chức bắn pháo hoa, đoán câu đố viết trên đèn lồng, múa lân, múa rồng, đi cà kheo.


Món bánh trôi không thể thiếu trong Tết Nguyên tiêu
của người Trung Quốc, Đài Loan và cộng đồng nói tiếng Hoa

Đặc biệt, trong ngày này không thể thiếu tục ăn bánh trôi. Trong tiếng Hoa, bánh trôi được đọc là “tang yuan” có phát âm gần giống với chữ “hội ngộ”. Thế nên việc ăn bánh trôi tượng trưng cho sự đoàn viên. Nếu như miền Bắc Trung Quốc có xu hướng ăn bánh trôi mặn thì miền Nam lại thích ăn vị ngọt. Vị truyền thống trong nhân bánh thường có lạc, vừng hoặc bột đậu đỏ. Sau hàng ngàn năm phát triển thì đến ngày nay, nhân bánh trôi đã có thêm nhiều vị từ sơn trà, thập cẩm đến chocolate…Hình dáng của bánh trôi ở mỗi địa phương cũng khác nhau. Ở tỉnh Hồ Nam thì bánh trôi trắng, trong suốt, ngon ngọt. Còn ở Ninh Ba, tỉnh Chiết Giang thì bánh lại có nhiều nhan, vỏ mỏng, nhỏ như trứng chim bồ câu.

Nếu như ở Việt Nam chỉ có thể thấy múa lân vào ngày Trung thu thì ở Trung Quốc, vào ngày Rằm tháng Giêng không thể không có tiếng nhạc, tiếng trống cùng những màn uốn lượn của những chú rồng, sư tử. Ở mỗi vùng miền lại có kỹ thuật múa khác nhau. Nếu như ở miền Nam chú trọng động tác, điệu múa thường biến đổi linh hoạt và thường có 2 người múa là chính thì ở miền Bắc lại coi trọng khí thế khi thường có mười mấy người cùng tham gia múa.

Ngoài ra, “Lễ hội đèn hoa” còn có vai trò như ngày Valentine hay ngày lễ Thất tịch. Vào năm ngoái, khi Tết Nguyên Tiêu trùng với ngày Vanlentine của phương Tây (14/2), tại Hồng Kông đã có gần 500 cặp đôi chọn ngày này để đăng ký kết hôn, bắt đầu một “mái nhà” của riêng mình trong khi năm 2013 chỉ có gần 190 cặp.

Advertisements

Leave a comment

Filed under Uncategorized

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s